Kunst en cultuur als motor voor verbinding tussen wijkbewoners

Kunstzinnige fietsenstallingen bij een appartementencomplex in Gestel. Theatervoorstellingen rond Halloween in Oude Spoorbaan. Muurschilderingen in Geldrop. Vrolijke culturele activiteiten tijdens corona. Dit is een kleine greep uit de lange lijst van buurtprojecten die Woonbedrijf en CKE samen realiseerden. Het doel? Het creëren van ontmoeting en verbinding tussen wijkbewoners. “Culturele activiteiten helpen te ontdekken wat er leeft.”

CKE is het Huis voor Amateurkunst en Cultuureducatie in Eindhoven. Het wil mensen zich laten ontwikkelen en verbinden met kunst en cultuur. CKE werkt onder andere samen met ontwerpers, kunstenaars en maatschappelijke partners. Sinds 8 jaar is CKE een vaste partner van Woonbedrijf in het Buurtfonds Woonbedrijf. Bij het Buurtfonds kunnen buurtbewoners ideeën indienen om de leefbaarheid in hun buurt te verbeteren. Woonbedrijf en CKE bekijken hoe ze die ideeën in de vorm van kunst- en cultuurprojecten uit kunnen voeren en deze projecten worden vanuit het Buurtfonds gefinancierd.

Cultuur verbindt “Woonbedrijf en CKE hebben een gezamenlijk doel”, vertelt Marie-José Backx, manager Buurtbeheer bij Woonbedrijf. “We willen de leefbaarheid in de wijken in Eindhoven en omgeving verder verbeteren. Uit ervaring weten we dat kunst en cultuur verbinden. CKE helpt ons om cultuur op een laagdrempelige, aantrekkelijke manier in te zetten in de wijken.” Karin Visser, directeur van CKE: “Achter de projecten die we met financiering van het Buurtfonds opzetten, zit altijd een diepere laag. We organiseren niet zomaar iets ‘leuks’. We gebruiken kunst en cultuur om te achterhalen wat er speelt in de wijk. In enquêtes uitzetten geloven we niet. Er zijn creatievere manieren om de vragen in de buurt te ontdekken. Samen met de bewoners en de woonconsulten van Woonbedrijf gaan we vervolgens aan de slag met de uitkomsten.”

“WE GEBRUIKEN KUNST EN CULTUUR OM TE ACHTERHALEN WAT ER SPEELT IN DE WIJK”

Samen met bewoners CKE en Woonbedrijf geloven allebei in co-creëren, co-eigenaarschap en co-financiering. Samen realiseerden ze al honderden projecten. Van ontmoetingsplekken tot koffiekarren en van muurschilderingen tot theatervoorstellingen. “Ons netwerk van kunstenaars en ontwerpers gaat samen met de buurtbewoners aan de slag met een project”, vertelt Karin. “Zo wordt het een gezamenlijk project dat echt van de wijk is.” “Het proces is net zo belangrijk als het resultaat”, zegt Marie-José. “Het resultaat is mooi, maar het samenwerken zorgt écht voor verbinding tussen mensen.”

Verbinding tijdens corona Toen corona zich aandiende, vielen de aanvragen bij het Buurtfonds stil. Terwijl verbinding juist in coronatijd zo belangrijk was. “We bedachten daarom zelf vrolijke activiteiten die voor verzachting zorgden”, zegt Karin. “We organiseerden bijvoorbeeld de 1Minute Holiday on Tour, een mini-vakantiebeleving. Theatermakers en kunstenaars brachten gezelligheid de wijken in, met coronaproof activiteiten als een opblaasbedjeswedstrijd en een massage op anderhalve meter afstand. Mensen kwamen hun huizen uit en zochten elkaar op. Voor Woonbedrijf dé kans om te polsen wat er speelde in de wijk.”

“IEDEREEN IN DE WIJK KAN OP EEN LAAGDREMPELIGE MANIER MEEDOEN”

Koning voor 1 dag Een ander mooi voorbeeld was Koning voor 1 Dag, een verkiezing om de meest bijzondere Eindhovenaar te vinden, die zich inzet voor zijn of haar buurt. Na verschillende battles en een spetterende finale in de Eindhovense stadsdelen, werd de Stratumse Caatje de winnares. Zij ontmoette de koninklijke familie tijdens Koningsdag op de High Tech Campus. Karin: “Ons initiatief in de buurt Oude Spoorbaan vond ik ook een groot succes. Het buurthuis had geen ideeën meer voor activiteiten voor kinderen. CKE en het Parktheater gaven kinderen theaterlessen en trainden buurthuisvrijwilligers om zelf les te geven. Samen bedachten ze een Halloween-belevingswandeling met theater, muziek en dans. Daar zetten wijkbewoners enthousiast hun voordeuren voor open. Het bracht de buurt bij elkaar en het evenement vindt dit jaar al voor de 3e keer plaats. ”

Iedereen kan meedoen Dankzij de samenwerking rondom het Buurtfonds worden steeds meer organisaties aan elkaar gekoppeld. Van buurtorganisaties tot gebiedscoördinatoren van de gemeente, samen zijn ze op een positieve manier bezig met wijken. “De grootste winst van onze samenwerking is dat iedereen in de wijk op een laagdrempelige manier mee kan doen”, zegt Marie-José. “Iedereen doet ertoe en onze activiteiten ondersteunen die gedachte. Dat maakt mensen nog trotser op hun wijk en dat komt de leefbaarheid ten goede.”